Pętna - Пантна

Stary cmentarz łemkowski na tle cerkwi.

Warto zobaczyć:
-> Cmentarz wojenny nr 63 w Pętnej
-> Cerkiew greckokatolicka p.w. Św. Paraskewy
-> Cmentarz Wiejski - stary - Pętna
-> Pomnik poległych milicjantów - Pętna
-> Kapliczki i krzyże w Pętnej
-> Cmentarz Wiejski - nowy - Pętna
-> Pętna na starych zdjęciach

Pętna położona nad potokiem Małastówka zwana niekiedy też Pętnianka, przy drodze z Małastowa do Banicy na długości 4 km. Leży na wysokości 430 - 540 m n.p.m., od północy góruje nad nią Za Wierchem (677,5 m) i Dziamera (756m), a na południu Wierch Wirchne (647 m).
Nazwa miejscowości jest prawdopodobnie polskiego pochodzenia, według legend wywodzi się od "pętania ofiar" przez beskidzkich zbójników. Naukowcy uważają, że nazwa Pętna pochodzi od dawnego "pąć" - staropolskiego określenia drogi lub "pętać", czyli okolicy z mylnymi drogami.
Wieś lokowana na prawie wołoskim w 1557 roku przez starostę bieckiego St. Bonera. Od 1629 roku Pętna stanowiła dobra królewskie i wchodziła w skład powiatu bieckiego.
W 1885 r. odnotowano 105 gospodarstw z 680 mieszkańcami. Sposród nich 658 było wyznania grekokatolickiego, 8 rzymskich katolików i 14 izraelitów.
Przed II wojną wieś miał 100 zagród, w 1936 r. liczyła 780 mieszkańców. W ramach akcji ,,Wisła" w dniach 11 - 15 czerwca 1947 r. wysiedlono 462 osoby.
Obecnie jest tu około 50 domów, połowę mieszkańców stanowią Łemkowie, którzy powrócili z wysiedlenia, pozostali to osadnicy.

Z historią Pętnej wiąże się ropa naftowa, wydobywana tu już w ubiegłym wieku. Produkty naftowe pochodzące z tutejszej kopalni zostały zaprezentowane w 1876 roku na Wystawie Powszechnej w Wiedniu. W 1881 r. działało tu 5 szybów o głębokości do 130 m, należących do żydowskich przedsiębiorców Wethejmerów. Ich ślady w postaci zaczopowanych rur wystających z ziemi zachowały się w pobliżu cerkwi.
Poszukiwania ropy trwały, w 1936 roku firma "Pollon" prowadziła we wsi wiercenia za ropą. Prace te nie przyniosły jednak większych rezultatów.
Z 1916 roku pochodzi murowana cerkiew, użytkowana obecnie przez kościół rzymskokatolicki oraz greckokatolicki. Wybudowano ją na planie krzyża greckiego, obok poprzedniej drewnianej z 1700 r. Jest ona pod wezwaniem św. Paraskiewi. Przed wejściem znajduje się drewniana dzwonnica, również z 1700 roku, kryta gontem. Przy drodze można spotkać wiele ciekawych kamiennych krzyży i kapliczek figuralnych.
Ikonostas cerkwi w Pętnej
Cmentarz wojskowy z 1915 roku leży na stoku Wirchnego Wierchu. Jak większość w tej okolicy zaprojektowany został przez Hansa Mayra. Pochowano na nim 86 Austriaków i 29 Rosjan. Według ludowych przekazów większość tych żołnierzy zmarła w wyniku mrozu, a nie od kul nieprzyjaciela.
Пантна, п. Ропица Русская.Więźniowie Thalerhofu.

Spis miejscowości Galeria zdjęć miejscowości